Seri muhakeme

Savcılıktan, belirli bir gün ve saatte savcının odasında hazır bulunmanızı isteyen bir davet evrakı aldıysanız, hakkınızda seri muhakeme usulü uygulanıyor olabilir. Bu sayfa usulün ne olduğunu ve önünüzdeki seçenekleri anlatır.

Seri muhakeme nedir?

Seri muhakeme usulü, olayın ve sonuçlarının büyük ölçüde belli olduğu, beraat ihtimalinin düşük kaldığı bazı suç tiplerinde uygulanan bir yöntemdir.

Amaç, sonucu büyük ölçüde belli olan dosyalarda yargı yükünü artırmamak ve gereksiz yargılamanın önüne geçmektir. Bunun için savcı, kanunda öngörülen cezadan daha azını size baştan, indirimli olarak teklif eder.

Bir örnek: alkollü araç kullanma

Alkollü araç kullanırken yakalandınız ve promil değeriniz 1,50 ölçüldü. Değer 1,00’in üzerinde olduğu için idari işlemlerin yanında hakkınızda trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan ceza soruşturması yürütülür. Bu durumda ceza almama ihtimali çok zayıf ve istisnaidir. Yargılama yapılırsa öngörülen ceza, TCK m.179/3 uyarınca altı aydan iki yıla kadar hapis cezasıdır.

Bu tür suçlarda seri muhakeme usulü uygulanır. Savcı sizi davet eder ve bir ceza teklif eder. Savcı temel cezayı kanundaki alt ve üst sınır arasında belirler ve bu cezadan yarı oranında indirim yapar (CMK m.250/4). İndirim oranı kanunla belirlenmiştir, savcının takdirinde değildir. Temel ceza alt sınırdan belirlenirse, yargılama sonunda verilebilecek en düşük ceza olan altı ay yerine üç ay hapis cezası teklif edilir. Koşulları varsa bu ceza seçenek yaptırımlara çevrilebilir veya ertelenebilir.

Savcı, belirlediği hapis cezasını koşulları varsa TCK m.50’ye göre seçenek yaptırımlara çevirebilir veya TCK m.51’e göre erteleyebilir. Koşulları bulunursa hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin CMK m.231 de kıyasen uygulanabilir (CMK m.250/5-6). Teklifin bu yönleri, kabul kararını doğrudan etkiler.

Teklifi kabul etmek ya da reddetmek

Savcının teklif ettiği cezayı kabul etme ya da reddetme hakkınız vardır.

Teklifi reddederseniz tutanak tutulur, seri muhakeme dosyası kapatılır ve daha sonra asliye ceza mahkemesinde dava açılır.

Teklifi kabul ederseniz savcı kabul evrakını ve ifadenizi hazırlayıp aynı gün görevli asliye ceza mahkemesine gönderir. Mahkeme evrak işlemlerini tamamlayınca sizi aynı gün duruşmaya çağırır, teklifi ve kabulünüzü size anlatır ve onayınızı yeniden sorar. Onay verirseniz teklif duruşmada karara bağlanır. Böylece aylarca sürebilecek bir yargılama yerine hakkınızda aynı gün, daha az bir cezayla karar verilir.

Hangi suçlarda uygulanır?

Seri muhakeme yalnızca CMK m.250/1’de tek tek sayılan suçlarda ve kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verilmediği hâllerde uygulanır. Türk Ceza Kanunu’ndan bu suçlar şunlardır:

• Hakkı olmayan yere tecavüz (TCK m.154/2-3)
• Genel güvenliğin kasten tehlikeye sokulması (TCK m.170/1 ve 3)
• Trafik güvenliğini tehlikeye sokma (TCK m.179/2-3)
• Gürültüye neden olma (TCK m.183)
• Parada sahtecilik (TCK m.197/2-3)
• Mühür bozma (TCK m.203)
• Resmî belgenin düzenlenmesinde yalan beyan (TCK m.206)
• Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama (TCK m.228/1)
• Başkasına ait kimlik veya kimlik bilgilerinin kullanılması (TCK m.268)

Bunlara ek olarak 6136 sayılı Kanun’un 13. maddesinin üçüncü fıkrası ile 15. maddesinin birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarındaki suçlar, Orman Kanunu m.93/1, 1072 sayılı Kanun m.2 ve Kooperatifler Kanunu ek m.2/1-1’deki suçlar da kapsamdadır.

Ne zaman uygulanmaz?

• Suç birden fazla kişiyle işlenmişse ve şüphelilerden biri usulü kabul etmezse (m.250/11).
• Kapsamdaki suç, kapsam dışındaki başka bir suçla birlikte işlenmişse (m.250/11).
• Yaş küçüklüğü ve akıl hastalığı hâllerinde (m.250/12).
• Şüpheli, resmî mercilere bildirdiği ve dosyada yer alan adreste bulunmuyorsa veya yurt dışındaysa (m.250/13).

Maddede ayrıca “başka bir nedenle şüpheliye ulaşılamaması” hâli de sayılıyordu. Anayasa Mahkemesi bu ibareyi 10 Eylül 2025 tarihli kararıyla (E.2025/51, K.2025/184) iptal etti; iptal, kararın 3 Aralık 2025’te Resmî Gazete’de yayımlanmasından dokuz ay sonra yürürlüğe girdi.

Hükümden sonra: itiraz ve tekerrür

Mahkemenin seri muhakeme kapsamında kurduğu hükme itiraz edilebilir; itiraz mercii, itirazı teklifin kabulü ve mahkemenin hüküm kurma şartları yönünden inceler (m.250/14). Usul herhangi bir sebeple tamamlanamazsa, şüphelinin kabul beyanları ve usule ilişkin belgeler sonraki soruşturma ve kovuşturmada delil olarak kullanılamaz (m.250/10).

Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 2026’da verdiği bir kararla, seri muhakemeyle verilip kesinleşen hükmün koşulları varsa sonraki bir suçta tekerrüre esas alınabileceğine hükmetti. Teklifi kabul etmeden önce bu sonucu da değerlendirmek gerekir.

Davet aldığınızda neler yapmalısınız?

• Davet evrakındaki gün ve saati not edin. Mazeretsiz olarak mahkemeye gelmeyen şüpheli usulden vazgeçmiş sayılır (CMK m.250/9).
• Hakkınızdaki tutanakları ve varsa ölçüm sonuçlarını, savcılıkla görüşmeden önce avukatınızla birlikte inceleyin.
• Başka dosyalarınız, kesinleşmiş cezalarınız veya denetim süresi devam eden bir HAGB kararınız varsa bunları avukatınıza bildirin; teklifin bu dosyalarla etkileşimi ayrıca değerlendirilir.
• Teklif edilen yaptırımın ertelenip ertelenmediğini, seçenek yaptırıma çevrilip çevrilmediğini ve bir güvenlik tedbiri içerip içermediğini açıkça sorun.
• Teklifi kabul etmek zorunda değilsiniz. Reddederseniz dosya genel hükümlere göre yürür ve savunmanızı mahkemede yaparsınız.

Avukatla temsil zorunludur

Seri muhakeme teklifi ancak şüphelinin müdafii huzurunda kabul edilebilir (CMK m.250/3); mahkeme de şüpheliyi müdafiiyle birlikte dinler. Devlet tarafından ücretsiz atanan bir avukatla ya da kendi seçtiğiniz özel müdafiyle bu süreci yürütebilirsiniz.

Büromuzdan destek almanız hâlinde ücret peşin ödenir. Gelen teklifin sizin için uygun olup olmadığı, varsa başka cezalarınızı nasıl etkileyeceği, tekerrür ve mükerrirlik gibi durumlar incelenir.